Τα Πρωταθλήματα Ανδρών σε Εθνικό επίπεδο διοργανώνονται σε τέσσερις κατηγορίες.

ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ "Α1 ΕΘΝΙΚΗ": Σε αυτή την κατηγορία θα βρείτε καταχωρημένους τους Πρωταθλητές της μεγαλύτερης κατηγορίας. Συγκεκριμένα είναι καταχωρημένοι οι Πρωταθλητές των παρακάτω Πρωταθλημάτων Ανδρών.

• ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Α ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ(Αγ. Περίοδοι 1927-1963)

• ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ (Αγ. Περίοδοι 1964-1986)

• ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Α1 ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ (Αγ. περίοδοι 1987-1992)

• ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Α1 ΑΝΔΡΩΝ (Αγ. Περίοδοι 1992 έως σήμερα )

ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ "Α2 ΕΘΝΙΚΗ": Σε αυτή την κατηγορία θα βρείτε καταχωρημένους τους Πρωταθλητές από το ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Α2 ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ

ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ "Β ΕΘΝΙΚΗ": Σε αυτή την κατηγορία θα βρείτε καταχωρημένους τους Πρωταθλητές από το ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Β ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ

ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ "Γ  ΕΘΝΙΚΗ": Σε αυτή την κατηγορία θα βρείτε καταχωρημένους τους Πρωταθλητές από το ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Γ ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑΤΩΝ ΑΝΔΡΩΝ

Τα πρωταθλήματα Ανδρών στην καλαθοσφαίριση άρχισαν την αγωνιστή περίοδο 1927-28 με διοργανώτρια Ομοσπονδία τον ΣΕΓΑΣ στον οποίο υπάγονταν το άθλημα της καλαθοσφαίρισης. Το πρωτάθλημα ονομάζονταν ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Α’ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ. Μέχρι και το 1963 το πρωτάθλημα διεξάγονταν σε δύο φάσεις. Στην πρώτη φάση οι ομάδες συμμετείχαν στο τοπικό πρωτάθλημα της περιοχής τους και ακολουθούσε η τελική φάση. Οι αγώνες της τελικής φάσης διεξάγονταν εκ περιτροπής στην Αθήνα, την Θεσσαλονίκη και την Πάτρα απ΄ όπου έβγαινε και ο πρωταθλητής Ελλάδας. Στο πρωτάθλημα αυτό συμμετείχαν στην αρχή ομάδες από την Αθήνα και την Θεσσαλονίκη και στην συνέχεια συμμετείχαν και ομάδες από την επαρχία οι οποίες δημιουργούνταν σταδιακά.

   Την αγωνιστή περίοδο 1963-64 ο ΣΕΓΑΣ διοργάνωσε με μόνιμη συμμετοχή των Ομάδων (Άνοδο-Κάθοδο) το ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ.

   Την αγωνιστική περίοδο 1965-66 την ευθύνη της διοργάνωσης του πρωταθλήματος ανέλαβε στην αρχή η νεοσύστατη Ελληνική Ομοσπονδία Αθλοπαιδιών (ΕΟΑΠ) και στην συνέχεια από την Αγωνιστική Περίοδο 1969-70 η νεοϊδρυθείσα Ελληνική Ομοσπονδία Καλαθοσφαίρισης (ΕΟΚ).

    Την αγωνιστική περίοδο 1973-74 δημιουργείται νέο πρωτάθλημα στους Άνδρες, το ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Β’ ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ το οποίο διεξάγονταν σε δύο ομίλους, ενώ από την αγωνιστική περίοδο 1984-85 διεξάγονταν σε τέσσερις ομίλους.

   Την αγωνιστική περίοδο 1986-87 το πρωτάθλημα μετονομάζετε, σε ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Α1’ ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ ενώ την ίδια αγωνιστική περίοδο δημιουργείται νέο πρωτάθλημα στους Άνδρες, το ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Α2 ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ. Επίσης την ίδια αγωνιστική περίοδο το Πρωτάθλημα της Β ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ  διεξάγεται ενιαία σε ένα όμιλο.

   Την αγωνιστική περίοδο 1987-88 δημιουργείται νέο πρωτάθλημα στους Άνδρες, το ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Γ’ ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΑΝΔΡΩΝ το οποίο διεξάγονταν σε έξη ομίλους, ενώ από την αγωνιστική περίοδο 1989-90 μέχρι και σήμερα διεξάγεται  σε τέσσερις ομίλους.

   Την αγωνιστή περίοδο 1992-93 την διοργάνωση του πρωταθλήματος της Α1 Ανδρών ανέλαβε ο ΕΣΑΚΕ και το πρωτάθλημα μετονομάσθηκε σε ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ Α1 ΑΝΔΡΩΝ